Phổ biến kiến thức

Bệnh loãng xương

(11/12/2016)

Loãng xương làm cho xương bị yếu và giòn, đến mức ngay cả những stress nhẹ như cúi, nhấc phích hoặc ho cũng có thể gây gẫy xương. Ở phần lớn các trường hợp, xương bị yếu khi nồng độ can-xi (calci), phốt-pho (phospho) và các chất khoáng khác trong xương thấp. Loãng xương cũng có thể đi kèm với rối loạn nội tiết hoặc do dùng quá nhiều những thuốc như coóc-ti-cô-stê-rô-ít (corticosteroid). Gẫy xương do loãng xương thường xảy ra ở xương sống, cổ xương đùi hoặc cổ tay.

Song rất may là việc phòng chống loãng xương không bao giờ là quá muộn. Nếu bạn là phụ nữ và chưa mãn kinh, bạn có thể thực hiện nhiều biện pháp để phòng ngừa loãng xương. Còn nếu bạn đã mãn kinh, các xét nghiệm có thể giúp phát hiện giai đoạn sớm của bệnh.

Các dấu hiệu và triệu chứng của loãng xương

Trong giai đoạn đầu của loãng xương, người bệnh thường không đau hoặc không có triệu chứng. Nhưng khi xương đã bị yếu vì loãng xương, bạn có thể có các triệu chứng sau:

- Đau lưng

- Giảm chiều cao, đi kèm với tư thế còng hoặc gù

- Gẫy xương sống, cổ tay, cổ xương đùi hoặc các xương khác

Các biến chứng của loãng xương

Gẫy xương là biến chứng nặng hay gặp nhất của loãng xương. Gẫy xương thường xảy ra ở xương sống hoặc cổ xương đùi – là những xương trực tiếp nâng đỡ trọng lượng cơ thể. Gẫy cổ tay do ngã cũng hay gặp.

Các xương ở vùng lưng (xương sống) trở nên yếu đến mức bắt đầu bị lún mặc dù không bị ngã hoặc tổn thương. Gẫy lún có thể gây đau dữ dội và cần hồi phục trong thời gian dài. Nếu bạn bị nhiều lần gẫy xương như vậy, chiều cao có thể bị giảm do lưng bị gù.

Đôi khi bạn có thể bị đau tương đối nhẹ và chỉ bị lún xương sống rất ít. Mặc dù phần lớn bệnh nhân đạt kết quả khá tốt khi điều trị phẫu thuật hiện đại, gẫy cổ xương đùi có thể gây tàn phế và thậm chí tử vong do các biến chứng sau phẫu thuật.

Phòng tránh

Các biện pháp sau có thể làm giảm nguy cơ loãng xương. Nếu bạn đã bị loãng xương, các bước này có thể giúp ngăn không cho xương bị yếu hơn. Ở một số trường hợp, thậm chí bạn có thể thay thế xương đã bị mất.

- Dùng đủ lượng can-xi và vitamin D. Khối xương tối đa của bạn càng cao, bạn càng ít có khả năng bị gẫy xương sau này. Khối xương tối đa tùy thuộc một phần vào di truyền của bạn, lượng calci bạn ăn vào trong đời và mức độ tập luyện. Phụ nữ tiền mãn kinh và phụ nữ sau mãn kinh có dùng hormon thay thế cần ít nhất 1200 mi-li-gam can-xi và 400 đơn vị quốc tế vitamin D mỗi ngày. Phụ nữ sau mãn kinh không dùng hormon thay thế và những người có nguy cơ loãng xương do stê-rô-ít cần 1500 mi-li-gam can xi và 800 đơn vị vitamin D hằng ngày. Nam giới dưới 65 tuổi cần 1000 mi-li-gam can xi hằng ngày, và nam giới trên 65 tuổi cần 1500 mi-li-gam can-xi hằng ngày. Các thực phẩm giàu can-xi gồm sữa gầy, sữa ít béo và sữa toàn phần; sữa chua; pho-mát; bông cải xanh; tôm cua, cá có xương đóng hộp; nước cam và các sản phẩm khác, như đậu phụ, thực phẩm có bổ sung can-xi.

- Tập luyện. Tập luyện có thể giúp xương vững chắc và làm chậm mất xương. Tập luyện sẽ có lợi cho xương bất kể bạn bắt đầu vào lúc nào, nhưng lợi ích là cao nhất nếu bắt đầu tập luyện thường xuyên khi còn trẻ và tiếp tục tập luyện suốt đời.

- Không hút thuốc lá. Hút thuốc lá làm tăng mất xương, có lẽ do giảm lượng ét-strô-gien (estrogen) sinh ra trong cơ thể và giảm hấp thu calci từ ruột.

- Dùng hoóc môn thay thế. Liệu pháp thay thế hoóc môn có thể làm giảm nguy cơ loãng xương trong và sau mãn kinh. Nhưng do nguy cơ bị các tác dụng phụ nghiêm trọng, cần thảo luận với bác sĩ về những lựa chọn và quyết định biện pháp tốt nhất đối với bạn.

- Tránh uống quá nhiều rượu. Uống nhiều rượu có thể làm giảm tạo xương và giảm khả năng hấp thu can-xi của cơ thể.

- Hạn chế ca-fê-in. Uống cà phê vừa phải không có hại miễn là chế độ ăn của bạn  có đủ can-xi.

Loãng xương là chứng bệnh rất hay gặp, đặc biệt ở phụ nữ sau mãn kinh. Loãng xương có thể gây ra những biến chứng dẫn đến tàn phế. Nhưng với một chế độ ăn hợp lý đủ dinh dưỡng và lối sống năng động, bạn hoàn toàn có thể tránh được chứng bệnh này và giữ được sự vững chắc của bộ xương ngay cả khi đã có tuổi.

Ngày cập nhật cuối cùng: 11/12/2016